انتخاب تاریخ:   /  /   
<stylestyle بوکتاب قانون بچه‌ها نیشخط پایگاه جامع اطلاع رسانی صنعت فولاد ایران
بین‌الملل
آخرین خبرها پربیننده‌ترین خبرها
آينده براي بيشتر مردم مبهم است
روسيه دوباره به اوكراين هشدار داد
تلاش عربستان برای دستیابی به تکنولوژی موشکی پاکستان
پوتين، آمريكا را تهديد به حمله موشكي كرد
رايزني مخفيانه نتانياهو با اعراب
نشست ورشو با سخنراني پمپئو آغاز شد
مادورو پاي كشورهاي اسلامي و عربي را به درگيري كشيد
سكوت در برابر جنايت تكفيري در عربستان
رييس اطلاعات طالبان كشته شد
ابهام در اینستکس
اجرایی شدن کامل SPV ماه‌ها زمان خواهد برد
INSTEX ماكتي از spv
آیا دموکرات‌ها به آرزوی بركناري ترامپ می‌رسند؟
قیام علیه سیاست‌های ضدنژادی ترکیه
فرافکنی‌های برون‌مرزی نیکلاس مادورو
اتحادیه اروپا خواستار برگزاری فوری انتخابات در ونزوئلا شد
جلیقه‌زردها بازهم به خیابان‌های فرانسه می‌آیند
آلمان مادورو را تهديد كرد
فرانسه از اجرایی شدن SPV در چند روز آتی خبر داد
داووس ۲۰۱۹ در تسخیر زنان
زمزمه‌هاي لغو اجلاس ورشو
تشريح فشارهاي آمريكا عليه ايران توسط يك مقام امنيتي
کابوس بازگشت تحریم های اروپایی
حمله شبكه آمريكايي به وليعهد عربستاني
لهستان و فرانسه در جبهه آمریکا
ادامه عملیات برجام ستیزی
غلبه اژدهای زرد بر ترامپ
رویای بلند بانوی سابق کاخ سفید
چند هزار نفر در يمن كشته شدند؟!
فر انسه در آستانه جمهوری ششم
كنايه يك يمني به مسئولان ايراني
عراق به دنبال اخراج آمريكا
چکش پلوسی بر سر ترامپ!
سال سخت ترامپ
داماد ترامپ به دنبال انداختن طناب دار برگردن بن‌سلمان!
آغاز دموکرات ها برای پایان ترامپ
گذر مسیر صلح طالبان از تهران
مانش، کانالي رويايي!
تغییر استراتژی کُردها
پشت‌پرده زلزله سياسي در رژيم سعودي
سرنوشت بازار شام پس از آمريكا
پايان يك شوراي منفور
كوچ پناهجويان به بازار شام
القاعده برمی‌خیزد!
دولت تر امپ در تعطیلات اجباري
جولان هكرها
خروج ترامپ از سوريه عجيب نبود
تاخت و تاز اردوغان
۹ درصد تجارت جهانی از مسیر چابهار انجام می شود
بازخوانی سناریوهادرباره قضیه خاشقجی
بیشتر
کد خبر: 19885 | تاریخ : ۱۳۹۵/۱۰/۲۷ - 21:31
 نهادهای تشکیلاتی شورای همکاری خلیج فارس
سلسه مطالب کشورهای حوزه خلیج فارس در گذر زمان/ 2

نهادهای تشکیلاتی شورای همکاری خلیج فارس

در گفتار قبل تاریخچه تاسیس شورای همکاری خلیج فارس را از گفتار تا عمل (ایده تا شکل گیری) بیان نمودیم در این جستار در صدد بیان اهداف تشکیل این شورا و نهادهای تشکیل دهنده آن هستیم.

قانون- نفیسه میرگلوی بیات ، کارشناس حوزه کشورهای عربی

شورای همکاری خلیج فارس که متشکل از شش کشور عربی حوزه جنوبی خلیج فارس می باشد، با انگیزه ها و اهداف چند گانه سیاسی، امنیتی و اقتصادی تشکیل شد.
به طور کلی حوزه فعالیت شورا بر اساس محتوای اساسنامه ای که در سال 1981 تنظیم شده است، به ایجاد هماهنگی و تکامل و همبستگی بین کشورهای عضو در همه ی زمینه ها تا دست یابی به وحدت کامل و نیز تعمیق و تحکیم مناسبات و وجوه متعدد همکاری های موجود بین ملت های کشورهای عضو در مسائل اقتصادی، مالی، بازرگانی، آموزشی، اجتماعی و بهداشتی، جهانگردی و قانون گذاری، و پیشبرد برنامه های علمی و فنی در زمینه های  صنعت، معدن، کشاورزی، منابع آبی، جانوری و  تأسیس مراکز پژوهش علمی تاکید شده است.
این شورا پس از گفت و گوهای مفصل با توافق نهایی کشورهای عضو در ابوظبی پایتخت امارات متحده عربی، اهداف تشکیل خود را موارد زیر اعلام کرد:
1)    توسعه همکاری ها بین کشور های عضو
2)    ایجاد هماهنگی درسیاست های اقتصادی، مالی، تجاری، آموزشی و قانون گذاری
3)    پیشرفت های علمی و فنی در میان کشور های عضو
4)    ایجاد یک استراتژی مشترک دفاعی
5)    همکاری اطلاعاتی در مقابله با اقدامات براندازی و نیز مقابله با گروهای مخالف
در حقیقت شورا را می توان ترتیبات آزاد دولت های مستقل حاکم محسوب کرد که در یک سازمان برای اهداف مشترک همکاری می کنند و برای رسیدن به این اهداف دارای تشکیلاتی هستند، لذا این سازمان از 3 نهاد شورای عالی، شورای وزرا و دبیر کل تشکیل شده است:
شورای عالی متشکل از سران 6 کشور عضو است که بالاترین مرکز قدرت و عالی ترین مرجع تصیم گیری شورای همکاری است و ریاست آن براساس حروف الفبا به صورت گردشی متغییر است و از وظایف آن می توان به تدوین سیاست های کلان شورای همکاری و خطوط کلی آن اشاره نمود. شورای وزیران مرکب از وزرای خارجه دولت های عضو شورای همکاری که هر 3 ماه یکبار تشکیل جلسه می دهد، ریاست شورا نیز برعهده دولتی است که آخرین جلسه عادی شورای عالی در آن کشور برگزار شده است و در صورت لزوم نیز بر عهده کشور بعدی در ریاست شورای عالی خواهد بود. و اما نحوه انتصاب دبیر کل شورای همکاری خلیج فارس از طریق پیشنهاد شورای وزیران و با تصویب شورای عالی برای یک دوره 3 ساله می باشد که مسئولیت هماهنگی امور شورا و اجرای سیاست ها را برعهده دارد و دفتر دبیر کل متشکل از شخص دبیر کل، معاونان و کارمندان این بخش خواهد بود.
استقرار دفتر دائمی دبیر خانه شورا در ریاض خود دال بر رهبری و زعامت عربستان به عنوان برادر بزرگتر(با وجود اختلافات ارضی و مرزی که برخی کشورهای عضو با این کشور  دارند) می باشد و دیگر کشورهای عضو، این واقعیت را قبول کرده اند که عربستان بر آنها برتری دارد؛ علت این برتری را می توان در شاخص های اقتصادی، سیاسی، وسعت، جمعیت، تاریخ شکل گیری و نفوذ محلی در جهان عرب نام برد تا جایی که عربستان بر آن شده تا در اهداف خود به دنبال گسترش نفوذ در شورای همکاری به عنوان مهم ترین حوزه سیاسی و امنیتی خود باشد. این موضوع برای قطر و عمان مورد قبول نیست و تنها کشوری که خود را کاملا تحت سیطره برادر بزرگتر شورا قرار داده است بحرین می باشد. کویت و امارات هم در یک رویکرد بینابین قرار دارند، بدین دلیل که عمده تلاش و گرایش این دو کشور مسائل اقتصادی و بسط همکاری های تجاری و گسترش تبادلات بوده است.این موضوع قیمومیت و رهبری شورای همکاری موضوعی بسیط و گسترده است که در مقالات بعد به آن خواهم پرداخت.
با عنایت به اهداف ذکر شده، مهمترین هدف از تاسیس شورای همکاری خلیج فارس بنظر می رسد اتحاد، هماهنگی و تقویت هر چه بیشتر روابط میان شش کشور عضو این شورا بوده است، لذا اینگونه می توان تحلیل کرد که اگر این کشورها به اتحاد کامل می رسیدند، می توانستند در تمامی زمینه ها بالاخص حوزه سیاسی و نظامی،  امنیت منطقه ای خود را تامین کنند و این همکاری نظامی و امنیتی با تکیه بر قدرت نظامی مشترک علاوه بر اینکه توانمندی و قدرت آن ها را در این حوزه ها افزون تر می کرد، وابستگی های فرا منطقه ای را نیز کاهش می داد؛ چرا که بر اساس گفته های قبل علت اصلی تشکیل شورای همکاری به عنوان تصمیم مشترک کشورهای عضو  در عرصه سیاست های خارجی، در نتیجه تشدید معمای امنیت و افزایش احساس نا امنی و آسیب پذیری امنیتی این کشور ها رخ داده بود. این امر نیز از تحولات منطقه ای و بویژه وقوع انقلاب اسلامی ایران در سال 1979 نشات می گرفت.
 حتی می توان اینگونه عنوان کرد که هدف اولیه امضا کنندگان، توسعه روابط اقتصادی و تجاری و علمی بود و هیچ گونه اشاره ای به فعالیت های مشترک سیاسی و امنیتی و دفاعی نداشتند اما در سال بعد بدلیل شرایط امنیتی در داخل این کشور ها و وضعیت منطقه و جهان، رویکرد های امنیتی- سیاسی و نظامی در شورای همکاری پدیدار شد و رو به افزایش نهاد، و کشورهای عضو تلاش کردند تا آسیب پذیری امنیتی را کاهش دهند. بنابراین با پیروزی انقلاب اسلامی، کشورهای عضو فضای اقتصادی منطقه را به فراموشی سپردند؛ زیرا که پادشاه ایران به عنوان بزرگترین قدرت منطقه سقوط کرده بود و این شرایط می توانست برای همه آنها تهدیدی جدی تلقی شود و از طرفی دیگر با این دیگاه که انقلاب اسلامی فضای روشنگری را در منطقه ایجاد می کرد  می توانست به شدت خطر آفرین باشد، لذا مبنای نگرش خود را از هدف اقتصادی (که هدف اصلی این تشکیلات بود) به هدف سیاسی و امنیتی تغییر دادند و در این میان تمام قوا و نیروی مالی و نظامی خود را در جهت حمایت و کمک به عراق با بهانه عربی بودن این کشور و در حقیقت با هدف شکست انقلاب اسلامی ایران، روا داشتند.
در این میان برداشت رهبران خلیج فارس از سیاست خارجی دولت انقلابی در ایران بعنوان سیاست تهاجمی، ویژگی مجاورت جغرافیایی کشورهای عضو شورا با ایران و احساس برهم خوردن موازنه قدرت منطقه ای می بود ،لذا تلقی این رهبران از رشد تهدیدات و مخاطرات منطقه امنیت آنها را بیشتر می کرد.
یکی دیگر از دلایلی که منجر به تغییر نگرش هدف این شورا  شد، تسخیر لانه جاسوسی در سال دوم انقلاب بود؛ بدین دلیل که این اتفاق باعث از بین رفتن اقتدار و ابهت کشور آمریکا  بعنوان بزرگترین پشتوانه اعراب خصوصا کشورهای حاشیه خلیج فارس گردید و شکست آمریکا  ترس را در منطقه تشدید نمود و در نهایت همه این مسائل کشورهای عربی را بر آن داشت تا در جنگ تحمیلی ایران و عراق همکاری خود را متوجه عراق سازند و امروز نیز پس از گذشت 37 سال از انقلاب اسلامی ایران همچنان نگرش سیاسی و امینتی مهم ترین عنصر شورا محسوب می شود و حتی فضای اقتصادی منطقه را نیز فضای اقتصادی که بر مبنای سیاست است استوار نموده اند.
با همه این تفاسیر، مسائل گذشته و تغییرات آینده شورای همکاری خیلج فارس نیاز به تحلیل و بررسی بیشتری دارد که انشالله در مقالات بعدی به تک تک آنها خواهم پرداخت.

 

عضویت در کانال تلگرام قانون

ارسال دیدگاه شما

  • دیدگاه های ارسالی، پس از تایید مدیر سایت منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشند منتشر نخواهد شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان پارسی باشند منتشر نخواهد شد.