انتخاب تاریخ:   /  /   
تلگرام قانون آسیاتک قانون بچه‌ها نیشخط پایگاه جامع اطلاع رسانی صنعت فولاد ایران خبرخوان فارسی
کد خبر: ۸۸۳۵۴ | تاریخ : ۱۳۹۶/۷/۲۰ - شماره: 1044
لايحه تشكيل پليس اطفال هنوز به مجلس ارسال نشده است

كودكان بدون پليس

گروه حقوق وقضا


لايحه حمايت از كودكان و نوجوانان سال‌هاست كه در مجلس خاك مي‌خورد

لايحه تشكيل پليس اطفال نيز از موضوع‌هايي است كه مقنن در قانون آيين دادرسي كيفري به آن پرداخته است

با افزایش آسیب‌های اجتماعی در جامعه و کاهش سن جرم، ضرورت تشکیل پلیس ویژه اطفال و نوجوانان بیش از گذشته احساس می‌شود

ضروری است که متخصصان کارآمد، با تعلیمات ویژه، کودکان بزهکار را هدایت کنند

مهم‌ترين علل ارتكاب بزه از طرف كودكان و نوجوانان ، رواني، اخلاقي و عاطفي است

پلیس کودک و نوجوان به نوعی ضابط تخصصی دستگاه قضایی است که باید همه شاخص‌های برخورد صحیح با کودک را داشته باشد


قول مساعد وزير دادگستري در مجلس، براي پيگيري لايحه پليس اطفال را بايد گامي در راستاي احقاق حقوق كودكان دانست؛ كودكاني كه امروز در معرض بسياري از آسيب‌ها قرار دارند، در‌حالي كه تواني براي مقابله با اين حجم از مشكلات را ندارند. در سال‌هاي اخير تعرض، تجاوز،كودك‌آزاري،ضرب و شتم و... در حالي كودكان را تهديد مي‌كند كه لايحه حمايت از كودكان و نوجوانان سال‌هاست كه در مجلس خاك مي‌خورد و با وجود ضرورت تصويب اين قانون، به نظر مي‌رسد بعضي از مسائل اولويت بيشتري دارند و هنوز زمان تصويب لايحه‌اي كه بتواند حقوق كودكان را استيفا كند، نرسيده است.

لايحه تشكيل پليس اطفال نيز از موضوعاتي كه است مقنن در قانون آيين دادرسي كيفري به آن پرداخته است. در اين راستا، بايد گفت پلیس ویژه کودکان و نوجوانان به عنوان یکی از نهادهای اختصاصی نظام دادرسی اطفال در ایران، برای نخستین‌بار در لایحه رسیدگی به جرایم اطفال و نوجوانان (1383) پیش‌بینی شد و پس از آن به صورت ضمنی در قانون برنامه پنج‌ساله پنجم توسعه، مورد تاکید قرار گرفت اما به دلیل تصویب‌نشدن لایحه و همچنین اجرایی‌نشدن قانون برنامه توسعه، قانونگذار در قانون آیین دادرسی کیفری 1392 و در ماده 31 قانون آیین دادرسی کیفری، ایجاد پلیس مخصوص اطفال و نوجوانان را پیش‌بینی و سازمان پلیس را مکلف به تشکیل آن کرد.

پس از اجراي قانون آیین دادرسی کیفری، قوه قضاييه تدوين لايحه‌اي در خصوص اجراي ماده 31 اين قانون را با عنوان لايحه تشكيل پليس اطفال، در دستور كار خود قرار داد. البته با اينكه حدود دوسالي از تدوين اين لايحه در قوه قضاييه مي‌گذرد اما هنوز به مجلس ارسال نشده است. ماده 31 قانون آیین دادرسی کیفری که زمینه‌ساز تدوین طرح و لایحه پلیس اطفال در قوه‌قضاییه شد، به این ترتیب است: «به‌منظور حسن اجرای وظایف ضابطان در مورد اطفال و نوجوانان، پلیس ویژه اطفال و نوجوانان در نیروی انتظامی جمهوری اسلامی ایران تشکیل می‌شود. وظایف و حدود اختیارات آن به موجب لایحه‌ای است که توسط رییس قوه قضاییه تهیه می‌شود».

بدين منظور و با تاكيد مققن در قانون آيين دادرسي كيفري مبني بر تشكيل پليس اطفال، لايحه‌اي با اين نام در پژوهشگاه قوه قضاییه تدوين شد.

نوع رفتار با کودکان و نوجوانان بزهکار باید متفاوت باشداما نكته مهم اين است كه با افزایش آسیب‌های اجتماعی در جامعه امروز و کاهش سن جرم، بی‌شک ضرورت تشکیل پلیس ویژه اطفال و نوجوانان بیش از گذشته احساس می‌شود؛ چراکه نوع رفتار و برخورد با کودکان و نوجوانان بزهکار از جانب ضابطان قضایی و نیروی انتظامی باید متفاوت با نوع برخورد با مجرمان بزرگسال باشد. در این راستا، افرادي كه در اين بخش پليس فعاليت مي‌كنند، باید تعليمات ويژه و آموزش‌هاي نحوه رفتار با كودكان بزهكار را بدانند و در موقعیت‌های متفاوت با روحیات و شرایط کودکان بزهکار آشنایی کامل داشته باشند تا شیوه رفتاری غلط منجر به زمینه‌سازی برای آسیب‌ها و بزهکاری‌های آینده نشود.

امروزه تشکیل پلیس اطفال و نوجوانان به شدت مهم دانسته شده است، چرا که سنین کودکی حساسیت خاصی دارد و اگر با متهمان و قربانیان خردسال به درستی رفتار نشود، این مساله تبعات ناخوشایندی را با خود به همراه دارد. بنابراین ضروری است که متخصصان کارآمد به این مقوله ورود پیدا کرده و با تعلیمات ویژه،کودکان بزهکار را هدایت کنند، چرا که میان کودکان و بزرگسالان بزهکار تفاوت عمده‌ای وجود دارد که تاکنون کمتر به آن پرداخته شده است.

اظهارنظر سه قوه درباره لايحه تشكيل پليس‌ اطفال

ذبیح‌ا... خداییان، معاون حقوقی قوه قضايیه، درخصوص لايحه تشكيل پليس اطفال مي‌گويد: «پیش‌نویس لایحه پلیس اطفال در معاونت حقوقی قوه قضايیه تهیه شده است و باید هر سه قوه مجریه، مقننه و قضايیه درباره این امر، اظهار نظر کنند. البته برای این لایحه نیازمند نظرات استان‌های کشور نیز هستیم و بر همین اساس این پیش‌نویس لایحه در اختیار دادگستری‌ها، دانشکده‌های حقوق، کانون وکلا و نیروی انتظامی نیز قرار خواهد گرفت».

علل ارتكاب بزه از طرف كودكان و نوجوانان

تحقيقات جرم شناسان نشان مي‌دهد كه مهم‌ترين علل ارتكاب بزه از طرف كودكان و نوجوانان، علل رواني، اخلاقي و عاطفي است و همين امر منجر به حساسيت بيش از حد آنان مي‌شود. بنابراين ضروري است كه پليس كودك و نوجوان ويژگي‌هاي خاص و منحصربه‌فردي داشته باشد، زيرا اگر پليسي كه وظيفه برخورد با كودكان و نوجوانان معارض با قانون را عهده‌دار است، ويژگي‌هاي لازم را نداشته باشد، در برخورد و مواجهه با كودكان موفق نخواهد بود و نمي‌تواند نقش سازنده و اصلي خود را كه حمايت و هدايت اين اشخاص است، ايفا كند. پلیس کودک و نوجوان به نوعی ضابط تخصصی دستگاه قضایی است که باید همه شاخص‌های برخورد صحیح با کودک را داشته باشد. به طور حتم در لایحه پلیس کودک و نوجوان از افرادی که در رشته‌های حقوق، روانشناسی و علوم اجتماعی تحصیل کرده‌اند و تجارب کافی در این زمینه دارند، بهره‌برداری کاربردی می‌شود. هم اکنون اقدامات پلیس در رسیدگی به جرایم کودکان و نوجوانان به صورت تخصصی انجام نمی‌شود؛ البته نمی‌توان توقع داشت که پلیس به همه وظایف خود، از جمله ضابط قضایی بودن، به درستی و بدون نقص عمل کند و این توقع  به جا و درستی نیست.در اين زمينه فرمانده انتظامی تهران بزرگ در تشریح ساختار تشکیلاتی پلیس اطفال گفته بود که در این نهاد از کارشناسان ارشد زن و مرد متخصص در علوم اجتماعی، روان‌شناسی و نیز مشاوره بهره گرفته می‌شود تا به امور اطفال و نوجوانان بزهکار و بزه‌دیده رسیدگی کنند.

شتاب برنامه‌های حمایت از کودکان در ایران

علي كاظمي، مشاور معاون حقوقی قوه قضايیه، خردادماه امسال با بيان اينكه لایحه تشکیل پلیس اطفال نهایی شده است، گفته بود: پس از تصویب کنوانسیون حقوق کودک در ایران، برنامه‌های حمایت از کودکان در جمهوری اسلامی ایران شتاب بسیار ویژه‌ای به خود گرفت. به این وسیله همکاری یونیسف با قوه قضايیه در ایران آغاز شد و ایران از سال 1384 با برنامه جامع پنج ساله به فعالیت و همکاری در این زمینه پرداخت.كاظمي با تاکید بر اینکه حقوق کودکان و نوجوانان باید به بهترین شکل ممکن در جامعه مورد توجه قرار گیرند، توضيح داده بود: توجه به حقوق کودکان نقش مهمی در آینده آن‌ها دارد و همین موضوع نشان دهنده اهمیت رعایت این موارد از سوی دستگاه‌های ذی‌ربط است. در این راستا، اقدامات بسیار ارزنده‌ای در ایران انجام شده است که از جمله این موارد می‌توان به پیش‌بینی نهاد مددکاری اطفال و راه‌اندازی دادسراها و دادگاه‌های ویژه اطفال اشاره کرد؛ گفتني است كه در این دادسراها، قضات ماهر و آموزش دیده حضور دارند.

در اين زمينه بايد گفت کودکان ممکن است به هر دلیلی مرتکب بزهی شوند که آن بزه اگر از بزرگسالان سر می‌زد، آن‌ها بي‌شك باید مجازات می‌شدند، اما در خصوص کودکان ملاحظات زیادی وجود دارد. علاوه بر این، کودکان ممکن است شاهد جرایمی باشند ؛ برای مثال به عنوان شاهد قتل یا هر بزه دیگر مورد بازجویی قرار گیرند. حساسیت سنی این افراد، چه زمانی که قرار است به اتهامات آن‌ها رسیدگی شود و چه زمانی که آن‌ها باید با پلیس همکاری کنند، ضرورت تشکیل دادگاه‌ها و پلیس ویژه اطفال را بیشتر می‌کند. چه مسئولان قضايی که بناست به بزه کودکان رسیدگی کنند و چه پلیس اطفال، باید در این زمینه تخصص لازم را داشته باشند.

حق و حقوق کودکان بسیار مهم است

محمد‌علی اسفنانی، نماينده پيشين مجلس و قاضي فعلي ديوان عالي كشور، با بیان اینکه موضوع حق و حقوق کودکان بسیار مهم است و این امر حساسیت بالایی دارد، معتقد است: وقتی صحبت از نوشتن کتاب و ساخت فیلم برای کودکان می‌شود، بلافاصله موضوع تخصص نویسنده و فیلم‌ساز در مبحث کودک به میان می‌آید که در خصوص حقوق کودک و رسیدگی به آن نیز باید فردی به عنوان متخصص ورود کند و حتی دادگاه‌های ویژه برای آن‌ها درنظر گرفته شود.وي با اشاره به اینکه نحو ه برخورد با کودک و رسیدگی به مشکلات آن‌ها توسط پلیس کودک و افراد متخصص باید صورت گیرد، افزود: تاثیر تشکیل پلیس اطفال به طور حتم چشمگیر و موثر خواهد بود و باعث می‌شود راهنمایی و پشتیبانی بیشتری نسبت به کودکان صورت گیرد. اسفنانی با بیان اینکه هنوز موضوع پلیس اطفال اجرایی نشده است، ادامه داد: در کنار نیروی انتظامی، با توجه به تشکیل پرونده، باید قوه قضاییه حضور داشته باشد که ما امیدواریم میزان جرایم و مشکلات کودکان در جامعه به حداقل برسد.براساس اين گزارش، بايد گفت به‌دليل رو حيه حساس كودكان بايد پليس اطفال و رسيدگي به امور اطفال با پلیس بزرگسالان متفاوت باشد. گفتني است كه آموزش و کادرسازی و پرسنل اهمیت ویژه‌ای در عملکرد این نهاد دارند. همچنین نوع مجازات‌هایی که برای کودکان در نظر گرفته می‌شود باید متفاوت با نوع مجازات‌های پیش‌بینی‌شده برای بزرگسالان باشد و نبايد فراموش كنيم كه مجازاتی که برای یک مجرم بزرگسال در نظر گرفته می‌شود بیشتر جنبه تنبیهی دارد، اما لازم است مجازات کودکان در این نهاد بیشتر جنبه تربیتی و ارشادی داشته باشد و به گفته فعالان کودک، اگر به نوع مجازات‌ها برای کودکان توجه نشود، آینده این افراد را دستخوش عواقب جبران‌ناپذیر خواهد کرد.پس در اين زمينه لازم است كه حمايت از كودكان به عنوان سرمايه‌هاي كشور مدنظر مسئولان قرار گيرد و در اين زمينه اهتمام بيشتري به خرج دهند تا كودكاني كه قرار است آينده‌ كشور را بسازند به صورتي سالم و توانمند رشد كنند. تشكيل پليس كودكان يكي از اقدام‌هايي است كه مي‌تواند حقوق كودكان را در نظربگيرد و در صورت ارتكاب بزه، متناسب با روحيه و سن‌شان با آن‌ها رفتار شود.

ارسال دیدگاه شما

  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط مدیر سیستم منتشر خواهند شد
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهند شد
  • پیام هایی که به غیر از زبان پارسی باشد منتشر نخواهند شد